درمان ریشه دندان چگونه انجام می شود؟

کانال های ریشه دندان دارای عصب ها و عروقی هستند که این عصب ها و عروق در بافتی نرم به نام پالپ قرار گرفته اند‌.

زمانی که پالپ با عفونت و مشکلاتی از این قبیل مواجه شود باید تحت درمان قرار بگیرد.

در این مواقع پزشک اقدام به درمان ریشه جهت بهبودی بیمار خود می کند.

عفونت دندان همراه با پوسیدگی از طریق درمان ریشه بهبود می یابد و این روش تنها راه درمانی مورد استفاده است.

در این روش درمانی ابتدا بافت های آسیب دیده و خراب دندان از ریشه دندان خارج می گردد و سپس با تمیز کردن کانال های ریشه دندان، اقدام به پر کردن حفره های ایجاد شده می کنند.

روش های درمان ریشه

با توجه به شرایطی که دندان آسیب دیده دارد و وضعیت عفونت موجود، روش های متفاوتی جهت درمان ریشه مورد استفاده قرار می گیرد که عبارتند از:

عصب کشی کردن

عصب کشی دندان زمانی استفاده می‌شود که پالپ دندان دچار آسیب و عفونت شده باشد و دلیل آن وجود پوسیدگی، ضربه دیدن، ترک خوردن دندان و … می باشد.

در این شرایط با ترمیم کردن دندان به روش عصب کشی، موجب تخلیه عفونت موجود شده و دندان حفظ می گردد.

با انجام عصب کشی پالپ عفونی موجود در کانال های ریشه تخلیه شده و بعد از ضد عفونی کردن و تمیز کردن دندان، از طریق مواد مخصوصی حفره های ایجاد شده پر می‌شوند.

انجام جراحی اپیکو

جراحی اپیکو را جهت رفع کردن عفونت های موجود در ریشه دندان، شکست یافتن عصب کشی و وجود کانال های ریشه پیچیده استفاده می کنند.

این جراحی را با بی حسی موضعی انجام می دهند به صورتیکه بیمار هیچ گونه دردی را در طول انجام آن حس نمی کند.

هنگام جراحی اپیکو لثه فرد برش داده شده و نوک ریشه را خارج می کنند و سپس با پر کردن کانال های ریشه، لثه را بخیه می زنند.

به جراحی اپیکو جراحی انتهای ریشه دندان نیز می گویند و از طریق آن عفونت انتهای ریشه دندان برداشته می‌شود.

این روش درمانی برای بیمارانی که به عفونت مزمن اندودنتیک مبتلا بوده و درمان کردن کانال ریشه در آنها با موفقیت همراه نبوده است به کار گرفته می گیرند.

درمان کردن ریشه مجدد یا ری اندو

بیشتر افراد فکر می کنند که دندان عصب کشی شده دیگر دچار درد نمی‌شود، در صورتیکه کاملا اشتباه است.

گاهی مواقع دندان عصب کشی شده دچار درد شده و دلیل آن وجود عفونت مجدد در آن ناحیه است. در موارد معدودی این امکان وجود دارد که فرد با درد در قسمت دندان عصب کشی شده مواجه شود.

در هنگام عصب کشی بافت های عصبی که باعث درد شده اند از بین رفته و خارج می گردند اما برخی مواقع ممکن است علت درد، اعصاب موجود در بافت لثه چون ساختار های نگهدارنده دندان باشد.

با انجام عصب کشی مجدد یا ری اندو، دندان عصب کشی شده دوباره باز شده و مواد موجود در آن خارج می گردد.

با انجام این کار کانال های اضافی و منشا عفونت بررسی شده و پاکسازی می گردد. سپس دوباره شکل دهی ریشه دندان صورت گرفته و دندان پر می‌شود.

انجام درمان مجدد ریشه دشوار تر از درمان ریشه اولیه است و نوعی درمان تخصصی محسوب می‌شود.

این روش جزو آخرین روش ها جهت حفظ کردن دندان و پیشگیری از کشیدن آن است.

انجام درمان ریشه چه زمانی ضروری است؟

زمانی که فردی با درد شدید دندان مواجه شود، احتمالا به درمان ریشه احتیاج دارد.

در صورت شکستگی دندان و آسیب دیدن آن، وجود پوسیدگی در دندان یا استفاده از فیلینگ بسیار بزرگ، نیاز به درمان کانال ریشه افزایش می یابد.

انجام درمان ریشه زمانی ضرورت دارد که عفونتی عمیق در بافت های دندان ایجاد شده باشد.

به دلیل آسیب دیدگی های شدید، عروق دندان دچار عفونت شده و با افزایش آن، رنگ دندان کدر و تیره می‌شود.

با بروز این عارضه ها عصب دندان در معرض خطر بوده و باید حتما تحت درمان قرار بگیرد.

اگر این عفونت رفع نشود باعث بروز درد شدید و آبسه دندانی شده که با گذشت زمان دندان از بین می رود.

از علائم عفونت دندان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• داشتن درد زیاد در هنگام خوردن غذا یا زمانی که به دندان خود فشار وارد می کنید.
• حساسیت زیاد دندان در هنگام خوردن غذا یا سرد و گرم شدن دندان
• تغییر کردن رنگ دندان و تیره شدن آن
• وجود توده هایی کوچک بر روی لثه و نزدیک به دندان ها که دارای درد است.
• وجود تورم در لثه ها و اطراف دندان ها

چگونگی انجام درمان ریشه

برای انجام درمان ریشه مراحل زیر طی می‌شود:

ابتدا از دندان عکسبرداری انجام می‌شود تا میزان و سطح آسیب موجود مشخص شده و روش مناسب درمان تعیین گردد.

بعد از انجام معاینات توسط دکتر زهرا خلیلی فک بی حس می شود و بخشی از تاج دندان را بر داشته می شود، سپس قسمت های پوسیده تخلیه می شود.

با مشخص شدن ریشه دندان پزشک به پالپ عفونی دسترسی پیدا کرده و کاملا ریشه دندان را تخلیه می کند.

در این مرحله باید عروق عصبی پالپ کاملا قطع گردند تا مشکلات و دردی را برای فرد در آینده ایجاد نکنند.

با خارج شدن پالپ عفونی، اقدام به تمیز کردن کانال ریشه کرده و آن را برای پر کردن آماده می کنند.

در این مواقع کانال ریشه با محلول مخصوصی شستشو داده می‌شود تا عفونت های باقی مانده رفع شده و با میکروب ها مقابله شود.

بعد از پاکسازی کانال ریشه با استفاده از ماده ای چون گوتاپرکا اقدام به پر کردن ریشه دندان می کنند و در آخر پانسمان موقتی بر روی دندان قرار می دهند.

با گذشت مدتی فرد باید جهت پر کردن دندان به پزشک مراجعه نماید.

تعداد جلسات درمان ریشه دندان

انجام درمان ریشه دندان به صورت میانگین به ۱ الی ۳ جلسه احتیاج دارد و هر جلسه درمانی بین ۶۰ الی ۹۰ دقیقه به طول می انجامد.

البته اینها یک برآورد کلی بوده و مدت زمان دقیق را می توانید از پزشک خود جویا شوید.

اگر دندان شما به بیشتر از یک جلسه درمانی احتیاج داشته باشد در جلسه اول بافت عفونی و آسیب دیده دندان خارج می‌شود و داروی ضد باکتری بر روی دندان قرار می گیرد.

بعد از این جلسه بیمار دردی را حس نمی کند. در جلسه دوم درمانی با ضد عفونی کردن کانال و پالپ دندان اقدام به پر کردن دندان یا انجام روکش می کنند. این پر کردن می تواند موقتی یا دائمی باشد.

معمولا ویزیت دوم ۱ الی ۳ هفته بعد از ویزیت اول است.

با توجه به محل تحت درمان دندان، مدت زمان درمان ریشه متفاوت است‌ و در مواقع پیچیده به ۹۰ دقیقه زمان احتیاج دارد. زیرا برخی دندان ها نیاز به درمان یک ریشه و برخی نیاز به درمان سه ریشه دارند.

دندان های آسیاب که در عقب دهان واقع هستند دندان های ۴ کاناله بوده و ممکن است حدود ۹۰ دقیقه درمان ریشه آنها طول بکشد.

دندان های آسیاب کوچک که در قسمت پشت دندان های جلویی واقع شده اند یک یا دو کاناله هستند و درمان ریشه آنها نیاز به حدود ۶۰ دقیقه زمان دارد.

مراقبت‌های پس از درمان ریشه

اگر تحت درمان ریشه دندان قرار گرفته‌اید، باید نکات و مراقبت‌های لازم پس از درمان ریشه را در نظر بگیرید که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت:

• پس از درمان ریشه، برای کاهش درد، مسکن‌هایی که دندانپزشک تجویز می‌کند را مصرف کنید. اگر درد با کمک داروها کاهش نیافت، باید به دندانپزشک مراجعه کنید.
• پس از درمان ریشه، تا چند روز از خوردن غذاهای سفت و چسبناک خودداری کنید.
• هنگام مسواک زدن، مراقب باشید که به دندان درمان ریشه شده فشار وارد نکنید.
• از آنجایی که دندان‌های درمان ریشه شده به سرما و گرما حساس هستند، از مصرف غذاها و نوشیدنی‌های خیلی گرم و خیلی سرد خودداری کنید.
• سعی کنید هر ۶ ماه تا ۱ سال برای معاینه دندان‌های خود به مطب دندانپزشک مراجعه کنید.
• بهداشت دهان و دندان خود را جدی بگیرید و به درستی انجام دهید.

سوالات متداول

به برخی از سوالاتی که شما عزیزان از ما میپرسید در ادامه پاسخ داده می شود:

چه جایگزین‌هایی برای درمان ریشه دندان وجود دارد؟

اگر دندان شما به شدت آسیب دیده یا عفونی است، کشیدن دندان می‌تواند جایگزین درمان ریشه دندان باشد.

درباره گزینه‌های خود با دندانپزشک صحبت کنید.

آیا درمان ریشه درد دارد؟

بسیاری از افراد از کشیدن دندان جلو یا دندان عقل می‌ترسند، اما حقیقت این است که با بی‌حسی مدرن، این درمان تقریباً بدون درد است، حتی درد ناشی از التهاب ریشه دندان نیز تسکین می‌یابد.

آیا می‌توانم بعد از درمان ریشه سیگار بکشم؟

سیگار کشیدن بعد از درمان ریشه روند بهبودی را کند کرده و خطر عفونت را افزایش می‌دهد.

بهتر است تا زمان بهبودی کامل از سیگار کشیدن و مصرف دخانیات خودداری کنید.